Minh Triết Phương Tây - Bertrand Russell (Bìa Cứng)

MINH TRIẾT PHƯƠNG TÂY - Bertrand Russell

Bertrand Russell xuất thân là một nhà toán học kiệt xuất, một triết gia cận đại sáng chói, và một nhà văn đã từng đoạt Giải Nobel. 

Minh triết phương Tây (Wisdom of the West) của Bertrand Russell xuất bản năm 1959 lược lại tổng thể nền văn hóa phương Tây từ thời cổ đại 5-600 năm trước Công Nguyên cho đến thế kỷ XX. Công trình này trải dài trên 2.500 năm, đặt trọng tâm trên tư tưởng và triết học. Những điều này không trên trời rơi xuống, là những sản phẩm của con người sống và tư duy trong thời đại của mình. Công trình giải mã, xếp đặt, và phê phán của ông đòi hỏi một sự hiểu biết rộng và sâu về lịch sử và xã hội châu Âu trên hai bờ Đông và Tây của Địa Trung Hải. Ông không chỉ liệt kê niên biểu, trình bày lại những đề xuất, những sáng tạo về tư duy triết lý. Ông trình bày chúng dưới góc nhìn riêng biệt của ông, khi hóm hỉnh theo thế cách uy-mua đặc thù của người Anh, khi phê phán không khoan nhượng với những gì đi ngược lại con đường duy lý khoa học. Nhưng rồi ông vẫn giữ được hơi người khai mở, rộng lượng, và không có cái văn thấm đẫm chất con ảo tưởng độc quyền chân lý.

Xem thêm sách của tác giả BERTRAND RUSSELL

Những đúc kết kể lại thành tựu của Bertrand Russell rất nhiều. Đáng trân trọng nhất là đúc kết của triết gia A.J. Ayer thuộc Đại học Oxford (Anh). Ông viết: ‘’Quan niệm phổ cập cho rằng triết gia là người phối hợp thống nhất tri thức tổng quát vào hành xử của con người được thể hiện với Bertrand Russell so với những triết gia khác trong thời đại chúng ta’’.

Một nhận thức khác đáng lưu tâm là của triết gia W.V. Quine thuộc Đại học Havard (Mỹ): ‘’Nhiều người trong chúng ta bị hút vào nghề triết bởi trước tác của Bertrand Russell. Ông viết một loạt sách cho công chúng, từ chuyên gia cho đến những người ham hiểu biết. Chúng ta bị quyến dụ bởi trí tuệ và cách diễn giải trong sáng về những vấn đề trọng tâm của hiện thực’’

Mặc dầu những nhận xét tích cực vừa nói trên, có lẽ đáng nhớ nhất vẫn là tóm lược của chính Russell về đời sống và công trình của mình.Ông kể:

‘’Ba đam mê, giản đơn nhưng cực kỳ mạnh mẽ đã chi phối đời tôi, là sự khao khát tình yêu, cuộc truy lùng tri thức, và niềm thương xót những nỗi đau thương của loài người.

…Tôi tìm tình yêu, trước tiên là vì tình yêu mang lại sự ngất ngây – và ngất ngây đến mức tôi có thể hy sinh toàn bộ thời gian sống còn lại để đổi lấy chỉ vài giờ ngất ngây này…

Với đam mê không kém phần sôi sục, tôi truy lùng tri thức. Tôi mong ước hiểu trái tim con người. Tôi mong ước được biết tại sao những ngôi sao trên trời tỏa sáng… Nhưng rất ít, ít lắm, những thành tựu tôi đạt được

…Tình yêu và tri thức, trong chừng mực có thể có, dẫn lối cho ta lên thiên đàng. Nhưng khốn thay, sự thương xót lại mang tôi quay lại trái đất. Tôi nghe tiếng rên xiết đau đớn vang dội trong tim. Trẻ chết đói, người bị tra tấn trong ngục tù… trong một thế giới đầy nghèo khó, cô đơn, bệnh hoạn.

Đó, đó đã là đời tôi, tôi vẫn thấy đáng sống, và tôi sẽ vui vẻ sống như thế nếu tôi có cái dịp may được bắt đầu trở lại (1967)‘’

- Trích từ Stanford Encyclopedia of Philosophy