Thuật ngữ Tâm lý học và Tâm thần học Anh Việt - TS. Phạm Toàn

THUẬT NGỮ TÂM LÝ HỌC & TÂM THẦN HỌC ANH VIỆT

Tác giả: TS. Phạm Toàn

Tâm lý học và tâm thần học là hai môn khoa học thực nghiệm cùng có trách nghiệm nghiên cứu về bản chất của con người, bao gồm những khả năng cũng như những giới hạn thuộc về các lãnh vực tâm trí, tình cảm, ước mơ, nhu cầu, hành động, cử chỉ, và thói quen, v.v.. Nói cách khác, nhiệm vụ của cả hai môn học này là phải trả lời một cách trung thực và trọn vẹn cho một câu hỏi tuy ngắn gọn nhưng rất phức tạp mà từ lâu nhân loại đã luôn đặt ra, đó là “Thế nào là con người?"

Để hiểu về một người thì cần phải nhìn thấy hành vi của chính người đó. Thế nhưng hành vi con người không phải lúc nào cũng được biểu lộ ra bên ngoài, mà trong nhiều trường hợp chúng còn được che giấu, hoặc được đè nén từ bên trong, nên rất khó để có thể xét đoán. Ngoài ra, có những hành vi luôn thể hiện sự đúng đắn, hợp lý, bình thường, trong sáng, và dễ hiểu, nhưng cũng có nhiều hành vì hoàn toàn võ lý, kỳ quặc, sai trái, rối loạn, nguy hiểm, và xa lạ. Tâm lý học và tâm thần học là hai môn học đều có chung một mục đích là nghiên cứu về các quá trình tâm trí và hành vi của con người, ý thức và vô thức, bình thường cũng như bất thường.

Trong các sách báo, chương trình học, và trong chuyên môn, cả hai môn tâm lý và tâm thần học đều cùng sử dụng một bản chủ giải thuật ngữ (glossary), bao gồm những thuật ngữ chuyên ngành (terminology), những từ khô (jargon) và những kiểu nói hay thành ngữ (phraseology) để áp dụng trong mọi trường hợp. Ngoài ra, đôi khi lãnh vực tâm lý tâm thần còn dùng những tiếng lóng địa phương, ngay cả các từ có tính cách thô lỗ, hay phải vay mượn các từ trong văn chương, triết học, chính trị, xã hội, và kinh tế để diễn đạt cho rõ thêm những vấn đề thật sự cần phải nêu ra. Vì những lý do này chúng ta có thể đi đến kết luận rằng ngôn ngữ của tâm lý và tâm thần học đều có những đặc tính vừa đơn giản, vừa khó hiểu và đôi khi lại còn rất nhiêu khê, phức tạp.

Với mong muốn đóng góp vào lĩnh vực học thuật trong ngành tâm lý tâm thần, tác giả đã đã tham khảo nhiều nguồn sách báo khác nhau để có thể liệt kê tối đa những thuật ngữ đã từng được sử dụng trong lĩnh vực tâm lý tâm thần trong cuốn sách này. Về mặt dịch thuật, các thuật ngữ tiếng Anh luôn được cố gắng quảng diễn bằng những từ hay cụm từ trong tiếng Việt sao cho dễ hiểu, cùng với phần giải thích và thí dụ kèm theo sau để người đọc có thể hình dung và áp dụng được.

Nội dung của sách được chia làm 2 phần, gồm hơn 6.000 thuật ngữ Anh - Việt  chuyên ngành tâm lý học và tâm thần học với đầy đủ phần giải thích và thí dụ:

Phần I: 
–    Tài liệu tham khảo
–    Tóm lược những trường phái học thuật tâm lý tâm thần
–    Phác họa các bản trắc nghiệm tâm lý
–    Thuật ngữ trong khoa nghiên cứu tâm lý
–    Dược liệu chữa trị tâm lý tâm thần
–    Thuật ngữ rối loạn / suy giảm thần kinh
–    Thuật ngữ tâm lý tâm thần trong luật pháp

Phần II: Bản chú giải thuật ngữ tâm lý học & tâm thần học.

TS. PHẠM TOÀN

---

Tiến sĩ Phạm Toàn - bác sĩ tham vấn, trị liệu tâm lý tâm thần - viết. Ông nguyên là trưởng khoa tâm lý trị liệu, Trung tâm sức khỏe tâm thần Hamlton Madison New York, Mỹ. Ông từng đoạt giải chuyên viên danh dự phục vụ cộng đồng của tổ chức quốc tế Chamberlain Foundation khu vực Mỹ - Canada trong năm 2006.