Combo sách Hannah Arendt: Giải mã tư tưởng Hannah Arendt - Các khái niệm chính trị của Hannah Arendt - Giữa quá khứ và tương lại - Eichmann ở Jerusalem - Ký sự pháp đình: Một phóng sự tầm thường về cái ác

COMBO SÁCH HANNAH ARENDT: GIẢI MÃ TƯ TƯỞNG HANNAH ARENDT - CÁC KHÁI NIỆM CHÍNH TRỊ CỦA HANNAH ARENDT - GIỮA QUÁ KHỨ VÀ TƯƠNG LAI - EICHMANN Ở JERUSALEM - KÝ SỰ PHÁP ĐÌNH: MỘT PHÓNG SỰ TẦM THƯỜNG VỀ CÁI ÁC  

Johanna Hannah Arendt (1906 - 1975) là một nhà triết học chính trị và tác giả, sinh ra trong một gia đình Do Thái ở Hanover, Đức. Bà từng theo học triết học với hai bậc thầy triết học vĩ đại nhất của nước Đức trong thế kỷ 20- Heidegger và Karl Jaspers. Bà cũng từng là người yêu của Heidegger-cha đẻ của chủ nghĩa hiện sinh- trong một thời gian dài. Năm 1941, trước sự khủng bố người Do Thái của phát xít Đức, Arendt trốn thoát sang Mỹ. Bà nhập quốc tịch Mỹ năm 1950, tham gia giảng bài ở nhiều trường đại học danh tiếng và là nữ giáo sư chính (full professor) đầu tiên ở Princeton vào năm 1959.

Arendt là một tác gia đồ sộ. Những tác phẩm nổi tiếng của bà là: Các nguồn gốc của chủ nghĩa toàn tri: Điểu kiện làm người; Về Cách mạng; Eichmann ở Jesusalem - một tường thuật về sự tám thường của cái ác; Con người trong thời kỳ đen tối; Các cuộc khủng hoảng của viên Cộng hòa; Đời sống của Tinh thần (một chuyên luận dài hơi về triết học); và tuyển tập Giữa quá khứ và tương lai.

Tại sao phải tìm hiểu và giới thiệu tư tưởng của Hannah Arendt? Đó là một triết gia mà cuộc đời phản ánh những vấn đề trọng đại nhất trong thế kỷ của bà, và các tác phẩm mang lại những giá trị vượt thời gian, bất chấp hoặc cùng với việc chúng gây ra những tranh cãi dữ dội.

📗 GIẢI MÃ TƯ TƯỞNG HANNAH ARENDT (Hannah Arendt: A Guide for The Perplexed)

Tác giả: Karin A. Fry - Dịch giả: Trần Ngân Hà

Trong thế kỷ XX, câu hỏi về bản chất của cái ác và trách nhiệm cá nhân trong đời sống chính trị trở nên đặc biệt cấp thiết. Khi những hành động tàn bạo có thể được thực hiện không chỉ bởi những cá nhân cực đoan mà còn bởi những con người bình thường trong những hoàn cảnh nhất định, vấn đề về phán đoán đạo đức và năng lực tự suy xét của con người đặt ra những thách thức sâu sắc đối với tư duy triết học.

Trong bối cảnh đó, Hannah Arendt đã đưa ra một cách tiếp cận có ảnh hưởng sâu rộng khi phân tích cái ác không như một hiện tượng dị thường, mà như một khả năng có thể nảy sinh từ chính sự “vô tư tưởng" của con người. Qua các nghiên cứu về chủ nghĩa toàn trị và đặc biệt là từ việc quan sát phiên tòa xét xử Adolf Eichmann, bà đã góp phần định hình lại cách hiểu về trách nhiệm cá nhân, quyền lực và đời sống chính trị trong thế giới hiện đại.

Giải mã tư tưởng Hannah Arendt - thuộc Bộ sách Giải mã triết học - trình bày một cách có hệ thống những luận điểm trung tâm trong tư tưởng của Arendt, từ phân tích về chủ nghĩa toàn trị và khái niệm “tính tầm thường của cái ác", đến quan niệm của bà về “thân phận làm người", trong đó hành động được xem là hoạt động cao nhất của con người trong không gian công cộng. Bên cạnh đó, cuốn sách cũng làm rõ các suy tư của Arendt về đời sống của tinh thần - bao gồm tư duy, ý chí và phán đoán - như những năng lực thiết yếu giúp con người chống lại sự thụ động và xu hướng độc đoán.

Với cách trình bày mạch lạc và định hướng rõ ràng, cuốn sách là một dẫn nhập đáng tin cậy cho việc tiếp cận tư tưởng của Arendt, đồng thời góp phần mở ra một cách hiểu sâu sắc hơn về các vấn đề đạo đức và chính trị trong xã hội hiện đại, cũng như vai trò của năng lực phán đoán độc lập trong đời sống con người.

📗 CÁC KHÁI NIỆM CHÍNH TRỊ CỦA HANNAH ARENDT - Tác giả: Nguyễn Thị Từ Huy

Cuốn sách hướng tới mục đích giới thiệu các khái niệm trong chính trị học của Hannah Arendt. Điều phải nhấn mạnh là các khái niệm này tạo thành một mạng lưới với những mối quan hệ chẳng chịt. Chúng liên kết với nhau, liên quan tới nhau, mắc nối vào nhau, khái niệm này định nghĩa khái niệm kia. Đọc Arendt, muốn hiểu khái niệm “quyền lực” thì phải hiểu khái niệm “hành động”, “hành động” lại liên quan chặt chẽ đến “tự do”, và cả “tự do” lẫn “hành động” không thể được hiểu nếu bị tách rời khỏi “chính trị”. Và chính điều này tạo ra khó khăn khi tìm cách cắt nghĩa rõ ràng từng khái niệm. Khó khăn là ở chỗ không thể đặt các khái niệm một cách biệt lập để tường giải, mà chúng cần được sử dụng để soi chiếu lẫn nhau, vì thế có thể tạo nên cảm giác lặp đi lặp lại một số điều đã nói.

- Nguyễn Thị Từ Huy

---
Chính trị-Tự do-Hành động, ba phương diện của một vấn đề, ba trong một, tuy ba mà một. Cần tiếp tục phát triển và đào sâu suy nghĩ về bộ ba này, nếu muốn hiểu các vấn đề của thế giới hiện nay, cái thế giới mà, hơn bao giờ hết, đang có nguy cơ bị “đánh mất”, bị “sa mạc hóa”, tức là bị hủy hoại, worldlessness, điều mà chính Arendt đã cảnh báo trong các nghiên cứu của bà. Cần tiếp tục xem xét bộ ba Chính trị-Hành động-Tự do chừng nào ta còn truy vấn về công cuộc làm người của mình ở trên trái đất này và trong thế giới này.

- Paolo Flores d’Arcais

📗 EICHMANN Ở JERUSALEM - KÝ SỰ PHÁP ĐÌNH: MỘT PHÓNG SỰ TẦM THƯỜNG VỀ CÁI ÁC

Năm 1961, nhận lời của tạp chí New Yorker, Hannah Arendt sang Israel theo dõi phiên tòa ở Jerusalem xử tên trung tá SS Adolf Eichmann- một trong những kẻ phải chịu trách nhiệm chính cho thảm họa Holocaust của người Do Thái ở châu Âu. Eichmann tham gia lập kế hoạch và người trực tiếp chỉ đạo việc bắt nhốt người Do Thái trong các trại tập trung cũng như đưa họ vào các lò thiêu người. 

Báo cáo của Hannah Arendt về phiên tòa xét xử thủ lĩnh Đức Quốc xã Adolf Eichmann lần đầu tiên xuất hiện dưới dạng một loạt bài báo trên tờ The New Yorker vào năm 1963. Loạt bài sau đó được tập hợp và bổ sung thành tác phẩm “Eichmann ở Jerusalem – Ký sự pháp đình: Một phóng sự về sự tầm thường của Cái Ác”, xuất bản năm 1963. Tác phẩm này nhanh chóng trở thành kinh điển và là một kiệt tác chính trị-đạo đức học trong thế kỷ 20.

Tác phẩm là góc nhìn phân tích báo chí gây tranh cãi về tâm lý nào đã thúc đẩy một tên tội phạm chiến tranh gây ra tội ác diệt chủng Holocaust.
 

📗 GIỮA QUÁ KHỨ VÀ TƯƠNG LAI là một tuyển tập gồm tám tiểu luận rải rác từ 1958 - 1968 (in lần đầu năm 1961 với sáu bài, và bảy năm sau thành tám “bài tập từ duy chính trị"). Nếu "tư duy", theo bà, là miền đất của tỉnh thân, là con đường lát bởi tư duy, tức con đường "ngách" phi thời gian, nơi hoạt động tư duy chiến thắng không-thời gian của con người hữu tử; “vâng , mỗi con người mới, khi đặt mình vào trong quá khứ vô hạn và tương lai vô cùng, phải phát hiện ra và cậm cụi lát mới con đường đó” (Lời Tựa). "Bài tập tự duy? Là kinh nghiệm trong suy tư, và, như mọi kinh nghiệm, chỉ thông qua thực hành, thông qua nhiều lần luyện tập. Bà tự giới thiệu: Tám bài tiểu luận sau đây là các luyện tập như thế, và mục đích duy nhất là đạt được kinh nghiệm trong việc làm thế nào để suy tư, chúng không chứa đựng các hướng dẫn kiểu kẻ đơn về việc suy nghĩ gì hay các sự thật nào. Tối thiểu chung nhằm buộc lại sợi chỉ đã đứt của truyền thống hay phát minh ra một số cái thay thế tân tiến, rót đầy khoảng trống giữa quá khứ và tương lai. Các bài luyện tập này tam thời đinh lại vấn đề chân lý; điều quan tâm chỉ là làm thế nào để vận động trong khoảng trống này-vùng miền duy nhất mà có lẽ chân lý rút cuộc sẽ xuất hiện.