Đông Dương Chánh Trị Địa Chí Tập Biên - (Đông Dương Chánh Trị Tịnh Toàn Cảnh Dư Địa Chí)

ĐÔNG DƯƠNG CHÁNH TRỊ ĐỊA CHÍ TẬP BIÊN

Biên dịch và khảo cứu: Nguyễn Phúc An

Đông Dương chánh trị địa chí tập biên là một tác phẩm ngắn gọn, súc tích, rõ ràng cách tổ chức hành chánh, chức năng và quyền hạn của quan chức, quy hoạch, nghị định quan trọng đối với việc tiến hành các chánh sách mang tính hành chính của các xứ. Tác phẩm này giúp người đọc nắm bắt nhanh quy mô của nước Pháp ở Đông Dương, không chỉ ở thời điểm nó ra đời, mà còn giúp ích cho giới nghiên cứu lịch sử xã hội Việt Nam đầu thế kỷ 20… 

Đông Dương chánh trị địa chí tập biên được viết bằng chữ Hán và chữ Nôm của Việt Nam đầu thế kỷ 20, sau khi cả nước Việt Nam đã rơi vào tay người Pháp. Tác phẩm gồm 2 nội dung chính:

- Một là tình hình chánh trị, tổ chức hành chánh và cai trị của người Pháp đối với Đông Dương (bao gồm ba kỳ [Bắc Kỳ, Trung Kỳ và Nam Kỳ] của Việt Nam cùng hai nước Cao Man [hay Cao Miên, tức Cambodia], Ai Lao [Laos] và Quảng Châu Loan) đương thời;

- Hai là tổng quan địa chí Đông Dương đương thời, bao gồm địa hình, sông núi, giao thông, dân số, thổ sản, quy hoạch hành chánh các tỉnh, huyện, xã, tổng...

3 văn bản hiện tồn (1 bản khắc ván và 2 bản chép tay) có sự khác nhau về nội dung, chủ yếu là những chữ chép, khắc khác nhau, giữa 3 bản có chỗ chép khắc sai (có chỗ chép khác nhau về thể chữ không ảnh hưởng tới nội dung), đồng thời điều đáng nói là bản khắc lại khắc sót một đoạn rất dài ở gần cuối so với 2 bản chép, và bản chép lại không có một số phần của bản khắc. Điều này khiến cho nội dung của 3 bản không thể tồn tại độc lập, mà phải bổ sung cho nhau để trở thành một tác phẩm hoàn chỉnh.

Cuốn sách Đông Dương chánh trị địa chí tập biên (Nguyễn Phúc An biên dịch và khảo cứu) muốn đi sâu khảo sát, phân tích những điểm liên quan đến văn bản học, đồng thời đánh giá chung về tác phẩm, tổ chức biên tập để tác phẩm trở nên hoàn chỉnh hơn và dịch sang chữ quốc ngữ.

Xem thêm sách của Tác giả - dịch giả NGUYỄN PHÚC AN