Macbeth - William Shakespeare

MACBETH - ĐỈNH CAO CỦA BI KỊCH

Tác giả: William Shakespeare

Trong nền văn học thế giới, tội ác và trừng phạt luôn là một đề tài phong phú và hấp dẫn. Sở dĩ như vậy vì có đến muôn ngàn lý do thúc đẩy người ta nhúng tay vào tội ác, cũng như những cách thức mà tội ác được thực hiện. Ngoài ra, cũng có đến muôn ngàn cách đối phó và trừng phạt cái ác, từ việc khoan dung, cải hoá cho đến trừng trị thích đáng kẻ phạm tội. Ấy là chưa nói đến lương tâm, một quan toà trong lòng mỗi người vốn khiến cho tâm hồn kẻ thủ ác “ở không yên ổn, ngồi không vững vàng”. Nhưng thế giới không thể sống mãi với hay bằng cái ác. Để duy trì trật tự và phát triển xã hội, các ác cần phải bị lên án và trừng phạt. Vở kịch kết thúc có hậu, khán giả ra về (hoặc độc giả buông cuốn sách xuống), lòng nhẹ nhàng và thanh thản vì những suy nghĩ, tham vọng thầm kín của mình vừa bị khuấy động bởi các biến cố ghê gớm diễn ra trên sân khấu hay trên trang giấy chỉ là sự cố nhất thời, cuộc sống trở lại nhịp điệu bình yên.

Trong viễn cảnh ấy, Macbeth chính là một thành tựu sân khấu tuyệt vời, mang đến cho khán giả ở mọi lứa tuổi mọi thứ mà chúng ta có thể yêu cầu từ một vở kịch. Nó có yếu tố siêu nhiên mạnh mẽ, một thứ rất thời thượng ngày nay, cũng như tình dục, báo thù, nhiều bạo lực, và – trên hết – đó là một vở kịch kinh dị, một câu chuyện giết người hấp dẫn. Nó thu hút chúng ta theo cách giống hệt như những khán giả và độc giả bốn thế kỷ trước. Và quan trọng nhất đó là một tác phẩm văn học tuyệt vời, được viết ra bởi một tác giả sau khi đã thành công với những đỉnh cao như Hamlet, Othello và Vua Lear. 

Sau bốn trăm năm kể từ khi ra đời, các diễn viên lẫn giới khán giả và độc giả tiếp tục khám phá và đón nhận Macbeth vì nghệ thuật miêu tả hấp dẫn về sự điên rồ, tham vọng và siêu nhiên. Vở kịch có chiều sâu đáng chú ý vì nó cũng khuyến khích thảo luận về vai trò của giới tính, động lực của con người và điều gì tạo nên một vị vua tốt. Shakespeare thể hiện sự hiểu biết nhạy cảm về thân phận con người bằng cách kịch tính hóa không chỉ cách cái ác xâm nhập vào thế giới của Macbeth mà còn cả tác động tàn khốc của nó đối với những ai khuất phục trước cám dỗ và tội lỗi. Tuy nhiên, Shakespeare kết thúc bi kịch bằng một nốt nhạc đầy hy vọng, vì dù cho cái ác đang tràn ngập Macbeth khủng khiếp và đồi bại đến mức nào, nó cũng chỉ là tạm thời. Cuối cùng, thời gian và trật tự được tái lập thông qua hành động của những người bảo vệ cái thiện. Có lẽ điều này khiến cho Macbeth được gọi là “vở kịch luân lý vĩ đại nhất”, hay “bi kịch mang tính giáo huấn nhất trên thế giới”.

Xem thêm sách của tác giả WILLIAM SHAKESPEARE