Phật thuyết Tứ thập nhị chương kinh hợp giải - Đại sư Trí Húc

PHẬT THUYẾT TỨ THẬP NHỊ CHƯƠNG KINH HỢP GIẢI

Tác giả: Đại sư Trí Húc - Tiến sĩ Tô Hành Tam - Pháp sư Tự Lập

Phật thuyết Tứ thập nhị chương kinh là bộ kinh gồm 42 lời dạy ngắn gọn của Đức Phật, trình bày các pháp tu giới - định - tuệ và buông bỏ tham dục để sống thanh tịnh. Đây là bộ kinh nhập môn sớm nhất truyền vào Trung Hoa và được phổ biến rộng rãi tại Việt Nam.

Đề kinh gốm bảy chữ, được kết hợp từ danh từ chung và danh từ riêng, tức kết hợp người thuyết pháp và pháp được thuyết thành tên kinh. Chữ "kinh" là danh từ chung, vì tất cả tạng kinh Đại - Tiểu thừa đều gọi là "kinh". Sáu chữ "Phật thuyết Tứ thập nhị chương" là danh từ riêng, bởi kinh này khác với các kinh khác.

Trong danh từ riêng thì “Phật” là người giảng thuyết, “tứ thập nhị chương” là pháp được thuyết.

Chữ “Phật” ở tiếng Phạn là Buddhā, Trung Hoa dịch là Đấng Giác Ngộ, nghĩa là Đấng đã thành tựu tự giác, giác tha và giác hạnh viên mãn. “Tự giác” là vượt lên trên hàng phàm phu, “giác tha” là vượt lên trên hàng Nhị thừa, “giác hạnh viên mãn” là vượt lên trên hàng Bồ tát. Ngài chính là Đức Thích Ca Mâu Ni Như Lai, là Đấng vạn đức từ tôn, là vị giáo chủ của thế giới Ta Bà này.

Chữ “thuyết” là niềm vui thích ở trong tâm. Đức Phật lấy việc độ sinh làm hoài bão, cơ duyên chưa đến thì Ngài lặng thinh đợi chờ; cơ duyên chín muồi thì như bệnh nặng gặp được thuốc hay. Bốn chữ “tứ thập nhị chương” là con số ước lượng mà thôi. Những lời Đức Phật dạy trong suốt 49 năm được chúng đệ tử trích lấy những điều ngắn gọn và quan trọng nhất rồi kết tập thành một quyển kinh phù hợp với xứ này. Do đó, Phật thuyết Tứ thập nhị chương kinh tuy xúc tích nhưng nghĩa lý lại rộng sâu, dẫu ai thông suốt cả tứ giáo cũng chớ lầm mà cho đây là kinh điển Tiểu thừa.