Tục lên đồng và lễ gọi hồn của người Việt - Kiều Thu Hoạch

TỤC LÊN ĐỒNG VÀ LỄ GỌI HỒN CỦA NGƯỜI VIỆT

Tác giả: Kiều Thu Hoạch

Theo thông tin từ Cục Di sản văn hóa, Bộ Văn hóa – Thể thao và Du lịch, ngày 1/12/2016, Tổ chức Giáo dục, Khoa học và Văn hóa của Liên Hợp Quốc (UNESCO) đã công nhận “Thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ của người Việt là Di sản Văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại”.

Trước hết, đây là một vinh dự lớn cho “Tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ của người Việt”. Điều thứ hai, cho thấy tín ngưỡng này đã được quốc tế công nhận về mặt danh pháp (nomenclature) và mang tính hợp pháp (légitimité). Như vậy, không ai có thể tùy tiện gọi khác đi theo ý riêng như “đạo Mẫu”, “Tứ phủ”, v.v...

Đồng thời, chúng ta cũng cần nhận thức rõ, trong thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ thì nghi thức lên đồng chính là nhân tố cơ bản, nhân tố cốt lõi hàng đầu cần phải đi sâu nghiên cứu, tìm hiểu về bản chất.

Những điều vừa nêu trên chính là lí do cấp thiết để tác giả thực hiện chuyên khảo Tục lên đồng và lễ gọi hồn của người Việt. Qua đó, tác giả cố gắng đi sâu soi chiếu từ ngọn nguồn lịch sử, nhằm giải mã hiện tượng văn hóa tâm linh đặc biệt này.

- Tác giả

Tác giả KIỀU THU HOẠCH sinh năm 1934 - Quê quán: Sơn Tây – Xứ Đoài (Hà Nội)

• Giáo sư, Tiến sĩ Văn học / Văn hóa dân gian - Văn hóa học.
• Nguyên Tổ trưởng Tổ Nôm, Ban Hán Nôm (1970-1979). Nguyên Ủy viên Hội đồng Khoa học Ban Hán Nôm (1973-1979), tiền thân của Viện Nghiên cứu Hán Nôm.
• Nguyên Chủ tịch Hội đồng Khoa học, Viện Nghiên cứu Văn hóa dân gian (1992 - 1999).
• Nguyên Ủy viên Hội đồng Khoa học, Trung tâm KHXH&NV Quốc gia (1997 – 2001), nay là Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam.
• Chủ tịch Hội đồng Khoa học, Viện Nhân học Văn hóa (từ 2018 đến nay).

Một số công trình khoa học đã xuất bản:

• Văn học dân gian người Việt – Góc nhìn thể loại.
• Truyện Nôm – Lịch sử phát triển và thi pháp thể loại.
• Văn hóa dân gian người Việt – Góc nhìn so sánh.
• Góp phần nghiên cứu lịch sử văn hóa Việt Nam thời kỳ thiên niên kỷ đầu Công nguyên.
• Ma thuật, bùa chú và tục Việt vu kẻ bốc trong tín ngưỡng dân gian của người Việt.
• Nghệ thuật tạo hình và nghệ thuật diễn xướng trong văn hóa dân gian người Việt thời Trung đại.