Hãy nói rằng con cần mẹ - Cẩm nang đồng hành với người thân bị trầm cảm - Nguyễn Phương Hoa

HÃY NÓI RẰNG CON  CẦN MẸ - CẨM NANG ĐỒNG HÀNH VỚI NGƯỜI THÂN BỊ TRẦM CẢM

Tác giả: PGS. TS. Nguyễn Phương Hoa

Trầm cảm ở trẻ vị thành niên và thanh niên đang ngày càng trở thành một vấn đề sức khỏe nghiêm trọng, không chỉ ở các quốc gia phát triển mà ngay tại chính các gia đình Việt Nam hôm nay. Điều khó khăn không chỉ nằm ở bản thân căn bệnh mà còn ở sự thiếu hiểu biết, những định kiến và cảm giác bất lực của những người thân yêu – đặc biệt là cha mẹ - khi phải đối diện với tình trạng này nơi con mình. Không ít người đã chia sẻ rằng họ không biết bắt đầu từ đâu, không biết nên nói gì, làm gì, hay thậm chí là có nên lo lắng không khi thấy con thu mình, im lặng, hay mất dần hứng thú với cuộc sống.

Cuốn sách nhỏ này được viết ra để góp phần lấp đầy khoảng trống ấy - khoảng trống của thông tin, của thấu hiểu, và của niềm tin rằng: Cha mẹ vẫn có thể làm được rất nhiều để giúp con, nếu được trang bị đúng cách. Không sử dụng ngôn ngữ chuyên môn nặng nề, cũng không đưa ra những lời khuyên đơn giản kiểu “hãy mạnh mẽ lên, cuốn sách cung cấp cho người đọc một cái nhìn cụ thể, chân thực và gần gũi về những gì đang xảy ra với người trẻ khi họ trải qua trầm cảm.

Quan trọng hơn, nó đưa ra những gợi ý thiết thực và có cơ sở khoa học để cha mẹ có thể từng bước đồng hành cùng con, ngay cả khi không có điều kiện tiếp cận với chuyên gia tâm lý. Điểm mạnh của cuốn sách không chỉ nằm ở kiến thức được chọn lọc kỹ càng từ các nghiên cứu tâm lý học hiện đại, mà còn ở những câu chuyện đời thực, những tình huống cụ thể, những cách phản ứng rất con người, rất "cha mẹ". Nhờ đó, người đọc không chỉ hiểu cái gì đang diễn ra, mà còn hiểu tại sao nó lại xảy ra, và làm sao để có thể hành xử tốt hơn, kiên nhẫn hơn, và nhân ái hơn trong từng hoàn cảnh.

Cụ thể, nội dung sách gồm 3 phần:

- Phần I đề cập một số tình huống mà tác giả đã gặp trong những hành trình đồng hành cùng các bạn bị trầm cảm, giúp chúng ta có cái nhìn chung về những khó khăn mà căn bệnh trầm cảm mang lại cho người thân của chúng ta và chính bản thân chúng ta.

- Phần II của sách sẽ tập trung vào những thách thức cụ thể: các triệu chứng, biểu hiện và tình huống thường gặp khi sống cùng người trầm cảm (từ tâm trạng thất thường, giấc ngủ rối loạn cho đến những hành vi tự làm đau bản thân...). Chúng ta sẽ học cách hiểu và chấp nhận hoàn cảnh như một phần của cuộc sống, thay vì tức giận hay tuyệt vọng vì chúng.

- Sau khi đã hiểu rõ hơn về những thách thức chúng ta cần đối mặt, phần III sẽ cùng bạn khám phá những phương pháp và hy vọng để kiên trì, can đảm đồng hành cùng con: từ các liệu pháp điều trị, những thay đổi lối sống, cho đến sức mạnh của kết nối gia đình, bạn bè, niềm tin, nghệ thuật, thú cưng... Tất cả những “vũ khí” ấy sẽ giúp gia đình bạn trên con đường chiến đấu với trầm cảm.

Trong bối cảnh trầm cảm vẫn còn là một chủ đề nhạy cảm, đôi khi bị hiểu lầm hoặc đơn giản hóa quá mức, cuốn sách này như một lời mời gọi cha mẹ hãy bắt đầu bằng việc lắng nghe – lắng nghe con, lắng nghe chính mình, và lắng nghe những hiểu biết mới từ khoa học tâm lý. Từ đó, hy vọng sẽ hình thành nên những kết nối bền vững và đầy yêu thương giữa các thế hệ – thứ kết nối có thể trở thành nguồn lực mạnh mẽ nhất trong hành trình chữa lành. Dành cho tất cả những người đang tìm kiếm câu trả lời trong những ngày tháng đầy hoang mang: cuốn sách này không phải là bản đồ, nhưng có thể là chiếc đèn pin đủ sáng để bạn đi tiếp từng bước, cùng con.

PGS.TS. Phan Mai Hương
Viện Tâm lý học, Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam

----

PGS.TS. Nguyễn Phương Hoa là một chuyên gia nhiều năm trong lĩnh vực tâm lý học tại Việt Nam. Bà từng là Trưởng phòng Thực nghiệm và ứng dụng Tâm lý học, Viện Tâm lý học (nay là Viện Xã hội học và Tâm lý học) thuộc Viện Hàn lâm khoa học xã hội Việt Nam; Viện trưởng Viện Tâm lý học và Truyền thông thuộc Hội Tâm lý học Việt Nam, đồng thời là cố vấn của diễn đàn Beautiful Mind Việt Nam.