Nữ Công Tước de Langeais

Nữ Công Tước de Langeais

Tác giả: Balzac

Nhưng đối với trái tim đâu có các sự kiện nhỏ; nó làm mọi thứ to lớn lên; nó đặt lên hai bàn cân sự sụp đổ của một đế chế mười bốn năm và cú rơi của một cái găng tay phụ nữ, và gần như cái găng tay lúc nào cũng nặng hơn đế chế.

[…] Ai người, trong cuộc đời, chưa từng bao giờ, ít nhất là một lần, khuấy đảo nơi trú ngụ của mình, giấy tờ của mình, ngôi nhà của mình, sốt ruột xới tung trí nhớ để tìm một thứ đồ vật quý báu, và cảm thấy khoái cảm không thể thốt nên lời khi tìm được nó, sau một hay hai ngày bị dằn vặt trong những tìm kiếm vô vọng; sau khi từng hy vọng, tuyệt vọng vì không gặp được nó; sau khi đã tiêu tốn những cồn cào mãnh liệt nhất của tâm hồn cho món đồ vụn quan trọng, nguồn cơn của gần như cả một dục vọng ấy? Vậy thì, ta hãy trải nỗi giận dữ này ra năm năm; ta hãy đặt một người phụ nữ, một trái tim, một tình yêu vào chỗ của món vụn vặt kia; hãy chuyển dục vọng lên các vùng cao nhất của tình cảm; và rồi đặt giả định một người đàn ông nồng nhiệt, một con người có trái tim và khuôn mặt sư tử, một con người có bờm dũng mãnh áp đặt và truyền giao cho những ai nhìn thấy anh ta một nỗi hãi hùng nhuốm kính trọng! Có lẽ như thế ta sẽ hiểu được việc tướng quân đột ngột bỏ ra ngoài khi khúc Te Deum vang lên, đúng cái thời điểm khi đoạn prelude của một bản romance xưa kia anh từng nghe trong khoái lạc, dưới các màn trướng điểm vàng, rung lên bên dưới mái của ngôi nhà thờ cạnh biển ấy.

Nữ công tước de Langeais, phần thứ hai của bộ Truyện Mười Ba Quái Kiệt, là một trong những thiên truyện huy hoàng và tàn nhẫn nhất của Balzac. Từ khởi đầu hoang dã, quạnh quẽ, gần như một cuộc mở nút diễn ra giữa đá, biển và tiếng chuông tu viện, cuốn sách lập tức đặt độc giả trước một bí mật đã thành định mệnh. Rồi câu chuyện quay ngược về Paris, nơi nữ công tước Antoinette de Langeais và tướng Montriveau bước vào một cuộc đọ sức giữa dục vọng, kiêu hãnh, quyền lực và phù phiếm.

Ở đó, giới quý tộc faubourg Saint-Germain sau Cách mạng hiện lên nơi phông nền như một đẳng cấp đã mất nền tảng lịch sử: vẫn giữ thứ bậc và đặc quyền, nhưng không còn được nâng đỡ bởi những phụng sự thực sự đối với nhà nước. Nữ công tước bước ra từ thế giới ấy như hiện thân rực rỡ nhất của nó: quyến rũ, thất thường, được trang bị mọi phương tiện của xã hội nhưng bên trong lại là một vực thẳm không đáy. Montriveau, người từng vượt qua sa mạc và những hiểm nguy khủng khiếp, cũng bất lực trước thứ quyền lực vô hình của salon và dư luận. Tình yêu giữa họ - vũ điệu hủy diệt của ham muốn và trì hoãn - là bi kịch lịch sử đặt vào hai tâm hồn cao quý hiện thực hóa chính mình